تدریس: مزاج شناسی مدرس: استاد، حکیم خیراندیش جلسه: ششم

به نام خدا

تدریس: مزاج شناسی

مدرس: استاد، حکیم خیراندیش

جلسه: ششم

 

 

گفتیم که یک نوع از این غذاهای هشتگانه بلعیدنی و نوشیدنی بود و تراوشات بزاقی که در اثر مصرف غذاهای هفتگانه دیگر در بدن اتفاق می افتد به  این بزاق اضافه می شود.

 

در بافت شناسی و سایر منابع  گفته شده است ما ۷۰ درصد غدد بزاقی را شناسایی کردیم، ۳۰ درصدش از جای دیگر است ما میگیم ۳۰ درصدش از همین ۷ نوع غذا است.

از شادی، نشاط، غم، تماشای مناظر زیبا، شنیدن آواهای زیبا، این ها مجموعه تراوشات بزاقی را کامل میکنن ولی مخلوط با اون تراوشات می شود و وارد سیستم گوارش می شود.

 

مهمترین بخش در گوارش در دهان اتفاق می افتد ، که برخی از حکما میگن که هضم اول در دهان اتفاق می افتد، اما رسم عمومی اینه که هضم اول رو سیستم گوارش از دهان تا معده متصل به هم تعریف میکنن؛ من با دقتی که تومنابع داشتم باورم این است که متصل به هم نمی شود تعریف کرد انقدر سیستم های تحریک کنند در دهان وجود دارد که دهان بایستی تفکیک بشه؛ تمام غدد بزاقی در دهان هستند و اگر اینجا نقص در دهان وجود داشته باشد غذای واقعا ناقص وارد معده می شود، یعنی اگر درست جویده نشود – اگر گرسنه نباشد- اگر نمک قبل و بعد غذا را نداشته باشد- اگر بین غذا آب بخورد و ترشحات بزاقی را کند بکند و مجموعه این اتفاقاتی که در طول ۸ نوع غذا گفتیم مخزن ترشح بزاقشون در دهان هست- درست است که جدارد های سیستم گوارش هم مواد مترشح دارن اما بخش اعظم در دهان است.

 

 

به هر حال، غذا از اینجا میگذره و ۴ ساعت در سر معده می ماند و ۴ ساعت در قعر معده می ماند و بعد وارد کبد می شود – یک ترکیبی شکل خون یا خون کامل وارد کبد شده

 

بحث اصلی مزاج شناسی تفکیک ویژگی های اخلاط از کبد به بعد است:

 

خونی که در کبد انباشته می شود از نظر ترکیب – رنگ – بو – مزه – رقت و غلظت متفاوته از این جهت این خون کارایی های متفاوتی هم دارد و هر کدام برای ساخت اندامی کاربرد دارد،

 

این خون را تجزیه وطبقه بندی میکنیم به ۴ نوع خلط:

 

یک قسمت از این خون یک لایه رقیق نازک سبک با رنگ روشن و شفافه شبه زرد و با گرمی مخصوص که در قسمت با لایی ظرف قرار میگیره اسم این صفرا است – صفرا مزاجی گرم و خشک دارد همچنان که آتش دارد (آتش هم در قسمت بالایی نظام هستی قرار داشت) اینجا یک همگنی بین سیستم کلان هستی و جزء که انسان است وجود دارد – در ظرف کبد صفرا معمولا در لایه بالایی قرار دارد ،آنچه که در ظرف نیاز است را پر میکنه اضافیش هم میره در جایی پس انداز می شود به اسم کیسه صفرا که هرگاه ما نیاز با صفرای خون داشتیم و یا غذایی خوردیم که صفرای کمی تولید کرد صفرای خون تامین بشه و قسمت گوارش هم تامین میکنه

 

صفرا به چه دردی میخورد؟

صفرا رساننده خون به مویرگ های ریز اندام هایی انتهایی است – چون خون را گرم و رقیق و لطیف میکنه بنابراین موجب گذر خون در مویرگ های ریز می شود

 

یه سری آدم ها وقتی دست و پاشون را که لمس میکنیم میبینیم که هیچ گرمی مشاهده نمی شود واین یعنی صفرای خون کمه و  صفرا به اندام انتهایی نرسیده است (اول پاها شروع به سرد شدن میکنن سپس دست ها)

حرارت و انرژی تن و روان از طریق صفرا تامین میشود.

 

یک لایه پر حجمی زیر لایه صفرا قرار دارد که خون قرمز گرم- نسبت به خون بالایی غلیظ تر با رطوبت بیشتر و شفاف تر- شبیه خون کبوتر تیم تین بخش – خون یا دَم است (دَم اسم عربی خون است) کار اصلی خون تولید عضلات و ماهیچه ها است

این بخش از خون بیشترین حجم خونِ ما در ظرف کبد را تشکیل می دهد تقریبا نصف.

 

قسمت زیر این بخش که بیشترین حجم را اشغال میکند – خون قرمز با گرمای کمتر و غلظت بیشتر و  در نتیجه وزن بیشتر گرمای کمتر سرمای بیشتر که به این دلایل در طبقه بندی سنگین کیشه و زیر خون(دَم) قرار میگیره – رنگ قرمزش روشن تره – اسم این بلغم است- بلغم برای تولید – چربی ها رگ و پی اعصاب مغر تاندون ها و از این قبیل اندام بکار گرفته میشود.

 

قسمت انتهایی ظرف کبد شامل خون قرمز پر رنگ به هم چسبیده (قرمزیش زیاده که به سیاهی میزنه؛ قرمز تیره) و چون به سیاهی نزدیکه اسم سیاهی را روش میگذاریم – سودا – در زبان عربی یعنی سیاه

هرگاه این خون سیاه شد سرطان پدید می آید.

 

در منابع نوشته شده که خون سودا بویی متعفن دارد.

 

استخوان و مفاصل از این بخش خون (سودا) ساخته می شوند – بخش اضافی سودا در فضایی انباشت می شود به نام طحال.

 

اگر فرض کنیم که مقدار خون نیاز یک انسان ۱۰۰ سی سی باشد و بخواهیم یک نفر معتدل را تعریف کنیم توزیع پراکندگی این اخلاط را در بدن او اینطور تعریف میکنیم

۱ سی سی صفرا

۴۹ سی سی دَم

۴۹ سی سی بلغم

۱ سی سی سودا

 

 

در این صورت این فرد معتدل خواهد بود

 

این فرد معتدل (فرضی) از نظر ظاهر یک چنین ویژگی دارد:

 

از نظر قد و پهنا متوسط – رنگ پوست گندمگون – برافروختگی عروق آشکار است(نه

بسیار معلوم و نه بسیار پنهان) پس از استراحت شبانه ،صبگاه رگ ها خیلی آشکار هستند و ظهر کمتر میشود و هرچه خستگی بیشتر شود رگ ها پنهان تر میشوند

 

یک شخص دَموی آشکاری عروقش با شخص بلغمی متفاوت است – پراکندگی مو در صورت فرد معتدل به اندازه است،نه صورتی پشمالو دارد و نه صورتی خالی از مو- و پراکندگی مو در سر او خیلی پُر مو نیست و موی درشت زخیم سیمی ندارد موی نرم و لخت هم ندارد ، فر(ریز و درشت) هم در موهاش نیست، حالت میگیره و طیف رنگ موهای شخص معتدل از مشکی شروع و به قهوای پر رنگ و قرمز پر رنگ ختم می شود – پراکندگی مو در تن فرد معتدل کاملا پشمالو و یا کاملا بدون مو نیست – اندام های گرمش مثل سینه ، روی شانه ، کمر، بالای ریه – پنجه ای از مو دارد

درشتی اندام تن در شخص معتدل(مذکر): نه سینه ی خیلی درشت دارد ، و نه سینه کتابی جمع شده – شانه به اندازه پهن و گردن نه کلفت باشد و نه نازک – بازوها مچ ها انگشتان به همین ترتیب

چشم و لب و دهان و بینی توازن دارند – نه خیلی دهان گشاد است و نه دهان غنچه ای – نه دماغ پهن دارد و نه دماغ پنهان –نه چشم درشت است و نه چشمان او ریز است – هرچقدر توازن بیشتر باشد زیبایی در چینش اندام های صورت بیشتر است

و در حالت کلی باید گفت هرچه معتدل تر زیباتر (از این جهت است که رسول اکرم (ص) زیباترین انسان کره زمین خطاب شده است)

 

 

وقتی کبد ما گرم باشد گرمی بیشتری در تن ما وجود دارد – پس بنابراین احتیاج به خروجی بزرگتری دارد و اگر خروجی کوچک باشد نمیتواند اون گرمی را خارج کند  پس یک فرد صفراوی نمیتونه دماغش کوچک باشد پس دهان فرد صفراوی هم بزرگ باشد

 

ما وقتی به یک درخت نگاه می کنیم تمام اجزای این درخت با هم تناسب دارند همین موضوع در بدن انسان نیز وجود دارد و همه چیز بدن انسان دارای تناسب است. رنگ و اندازه چشم حتما تناسبی با تن دارد

 

از این جهت است که قرآن می فرماید (یعرف المومنون بسیماهم) چهره را آیینه شخصیت درون معرفی میکنه

در چهره خیلی چیزها را می شود فهمید.

 

پس ما با دیدن صورت میتوانیم بفهمیم که تعادل مزاج در این شخص وجود دارد یا ندارد یا عدم تعادل به مدام خَلط گرایش دارد.

 

پس از چهره زیبا انتظار رفتار زیبا می رود

رنگ چشمان فرد متعدل: میشی گرایش به مشکی دارد کسی که چشمان رنگی دارد سرما در سر دارد.




دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *